O regulaminowych absurdach, nieprzemyślanych decyzjach, ignorowaniu głosu trenerów i kibicach, których interesy znów schodzą na dalszy plan.
Polski żużel ma swoje powody do dumy, jasne. Ale ma też grzechy, których nie da się przykryć kolejną konferencją prasową, gładkim hasłem na bandzie czy kosmetyczną poprawką w regulaminie. Problem siedzi głębiej – w tym, jak zapadają decyzje na samej górze. Często w kompletnym oderwaniu od tego, co faktycznie dzieje się na torze i w parkingu.
Zajrzyjmy do Regulaminu Zawodów Motocyklowych na Torach Żużlowych jaki będzie obowiązywał od sezonu 2027.
Art. 719 ust. 1
„Zawodnik, który po zapaleniu zielonego światła startowego dotknie motocyklem taśmy maszyny startowej będzie wykluczony z biegu i w biegu powtórzonym nie może być zastąpiony przez innego zawodnika.”
Co to oznacza w praktyce?
* W sezonie 2026 zawodnika z numerem 1–5 lub 9–13, wykluczonego za dotknięcie taśmy, mógł w powtórce zastąpić junior z rezerwy zwykłej.
* Od sezonu 2027 takie zastępstwo nie będzie możliwe.
* Jeżeli zawodnik dotknie taśmy, jego miejsce w powtórce pozostanie puste. Bieg może odbyć się w trzyosobowym składzie.
Cała ta burza wokół zastępowania zawodnika juniorem po dotknięciu lub zerwaniu taśmy rozgorzała na nowo po słynnej akcji z Jaimonem Lidseyem. Zawodnik po upadku znów wyjechał pod taśmę tylko po to, żeby ją zerwać i otworzyć drużynie furtkę do manewru z młodzieżowcem. Dla działaczy powinna to być wielka czerwona lampka – skoro przepis aż prosi się o takie kombinacje, to znaczy, że jest dziurawy. Zamiast jednak zapytać, dlaczego poturbowany po dzwonie żużlowiec w ogóle wyjeżdża na tor i gdzie w tym wszystkim jest lekarz zawodów, władze poszły po linii najmniejszego oporu. Najprościej było wyciąć możliwość zastępstwa. Klasyka gatunku: pojawia się problem, więc zamiast naprawić mechanizm lub wymyślić zupełnie nowy, likwiduje się cały zapis w pień.
Żeby była jasność – nigdy nie byłem fanem sztucznego pompowania juniorów i wpychania ich do składów na siłę. W lidze mają jechać najlepsi. O miejscu pod taśmą powinna decydować forma i punkty, a nie data urodzenia. Ale brak sztucznych przywilejów to jedno, a bezmyślne wycinanie narzędzi, które już w regulaminie są – drugie. Skoro przepisy dopuszczają udział młodzieżowców i pozwalają na takie zastępstwa, kasowanie ich tylko dlatego, że ktoś sprytnie wykorzystał lukę, to zwykłe wylewanie dziecka z kąpielą. Wystarczyło doprecyzować procedury po upadku, zwłaszcza te medyczne, i zamknąć furtkę do nadużyć, zostawiając samą zasadę w spokoju.
Najbardziej dziwi mnie jednak to, jak łatwo przechodzi się do porządku dziennego nad opiniami ludzi, którzy na żużlu zjedli zęby. Krytycznie o tej zmianie mówili przecież Stanisław Chomski czy Marek Cieślak – trenerzy, którzy przez dekady budowali zespoły i znają ligową kuchnię od podszewki, a nie z arkusza w Excelu. Szkoleniowcy też czasem się mylą, wiadomo, ale lekceważenie ich głosu to czysta krótkowzroczność. Naprawdę tak trudno usiąść przy jednym stole, skonsultować pomysł ze środowiskiem, a jak już podejmuje się inną decyzję, to po ludzku ją uargumentować?
W oficjalnych komunikatach kibic jest odmieniany przez wszystkie przypadki jako najważniejsza postać całego widowiska. To ci ludzie zostawiają pieniądze w kasach, jadą za drużyną przez pół Polski i płacą za pakiety telewizyjne. W zamian dostają regulaminowe eksperymenty, które zamiast uatrakcyjniać mecze, kończą się biegami w okrojonych składach. Każdy, kto kupuje bilet, przychodzi oglądać walkę w czwórkę, a nie ściganie się z samym sobą czy jazdę w trójkę. O szacunku dla fanów łatwo opowiadać przed kamerami w przerwie meczu. Gorzej, gdy trzeba to przełożyć na konkretne zapisy.
Przy okazji tych zmian nasuwa się kilka prostych pytań. Czy ktoś w ogóle ocenia konsekwencje takich decyzji, zanim wejdą w życie? Czy zdrowie zawodnika faktycznie jest na pierwszym miejscu, czy liczy się tylko spokój w papierach? Dlaczego wycina się sprawdzone rozwiązania zamiast uszczelniać luki?
Zarządzanie ligą nie może polegać na nerwowym gaszeniu pożarów kolejnymi poprawkami po każdej kontrowersyjnej sytuacji. Konferencje i górnolotne hasła o rozwoju nic nie znaczą, jeśli brakuje w podejmowanych decyzjach konsekwencji a nawet logiki. Regulamin ma służyć zawodnikom i kibicom, a nie leczyć ambicje jego twórców. Władza, która zamyka się na głosy z zewnątrz, prędzej czy później zaczyna wierzyć (a może już wierzy), że każda jej decyzja jest jedyną słuszną. A to dla żużla najprostsza droga donikąd.






